تبار و نژاد: پدر ارجمند امام سجاد(ع)،امام حسین بن علی(ع) است. مادر بزرگوار آن حضرت،شهربانو، دختر یزدگرد-آخرین پادشاه ساسانی- است .
برخی زین العابدین را بزرگترین فرزند حسین بن علی(ع) دانسته اند. ولی از بیشتر منابع تاریخی چنین استناد می شود که علی اکبر شهید کربلا بزرگترین پسر خانواده است .
سن : پنجم شعبان المعظم سال ۳۸هجری قمری دیده به جهان گشوده اند.
زمان پیوستن به اباعبدالله : ایشان در تمام طول راه از مدینه تا کربلا به همراه پدر بزرگوارشان بوده اند و با کاروان اسرا به شام رفتند .
نحوه شهادت : ولید بن عبدالملک از پادشاهان اموی بود که زهر کشنده ای را برای کارگزارش در مدینه فرستاد و به او دستور داد تا آن را به امام بخورانند . آن نانجیب نیز دستور او را عملی کرد، زهر در بدن امام کارگر افتاد و ایشان در سال ۹۵هـ.ق به شهادت رسیدند .
ویژگی ها و فضائل : بسیار بخشنده،بردبار و شکیب ، بسیار عبادت می فرمودند که ایشان را زین العابدین نامیدند. بسیار شجاع و متواضع.
معرفی برخی کتب درباره امام سجاد علیه السلام موجود در کتابخانه تخصصی موسسه فرهنگی هنری فرهنگ عاشورا:
نام کتاب: ویژگیهای امام سجاد
مؤلف: حامد فدوی اردستانی
ناشر و سال نشر: نسیم کوثر۱۳۸۴
نام کتاب: رساله حقوق امام سجاد
مؤلف:علی محمد حیدری نراقی
ناشر و سال نشر: نشر مهدی نراقی۱۳۸۶
نام کتاب: نقش امام سجاد دررهبری شیعه
مؤلف: محسن رنجبر
ناشر و سال نشر: مؤسسه امام خمینی۱۳۸۶
نام کتاب: امام سجاد الگوی زندگی
مؤلف: حبیب الله احمدی
ناشر و سال نشر: فاطیما۱۳۸۲
نام کتاب:پنجمین امام زین العابدین (ع)- به زبان انگلیسی
مؤلف: باقر شریف القریشی
مترجم: جاسم راشد
نام کتاب: نقش تبلیغی حضرت سجاد علیه السلام در حادثه کربلا
مؤلف: بختیار کرمی
ناشر و سال نشر: اوحدی۱۳۸۵
كتاب « جامعه شناسي تحريفات عاشورا » گزارشي است انتقادي ـ آسيب شناختي به مقتلها، روضهها و ادبيات منظوم در عاشورا. بخشهاي تشكيل دهندهي كتاب عبارتاند از: "عاشورا و رويكرد جامعه شناختي (نقد و بررسي منابع و مقاتل عاشورايي، تحريف شناسي و فرهنگ عاشورا" و "ادبيات عاشورا در بوتهي نقد (عاشورا و ادبيات انقلاب اسلامي)"
كتاب در دو بخش اصلي ، سعي دارد تا نگاهي تازه به آسيب شناسي مقتل ها ، روضه ها و ادبيات منظوم داشته باشد. در بخش نخست اين كتاب نويسنده به مقوله عاشورا و رويكرد جامعه شناختي آن مي پردازد .
در فصل اول اين بخش مشكلات و موانع پژوهش درباره عاشورا، جامعه شناسي تاريخي و عاشورا، نگرش متافيزيكي به عاشورا، مقايسه دو نگاه ثبوتي و اثباتي به عاشورا، شهادت پرستي و تقديس شهادت به عنوان هدف، پارادوكس عاشورا و شفاعت و مسائلي از اين دست را مورد بررسي و تحليل قرار مي دهد.
فصل دوم از بخش نخست كتاب به نقد و بررسي منابع و مقاتل عاشورايي مي پردازد. از عمده ترين مباحث اين فصل مي توان به مواردي چون تاريخ طبري گزارشي مخدوش، مقتل الحسين خوارزمي، ابن خلدون و تحريف عاشورا ، ابن تيميه و استمرار تحريف، روضه الشهداء سرچشمه تحريفات عاشورايي و تحريف در حوزه نقل قول ها از مهم ترين عناوين اين فصل است.
در فصل سوم از بخش نخست كتاب هم تحريف شناسي و فرهنگ عاشورا با مباحثي چون ضرورت غبار روبي از تاريخ عاشورا ، تحريف در تاريخ اسلام و مواردي ديگر را مورد بررسي قرار مي دهد .
نويسنده در بخش دوم كتاب ادبيات عاشورا در بوته نقد را مورد بررسي و تحليل قرار مي دهد. عاشورا در ادبيات فارسي، عاشورا و ادبيات انقلاب اسلامي دو فصل اصلي بخش دوم كتاب “جامعه شناسي تحريفات عاشورا” است.
اين اثر كه در ادامه كتاب آذرخشى ديگر از آسمان كربلا است، به همت دفتر پژوهشهاى فرهنگى آماده گرديده و حاصل چهارده مجلس از سخنرانيهاى استاد در ايام محرم است. انتشارات مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى(رحمه الله) اين كتاب را براي اولينبار در بهار 1381 با شمارگان 3000 نسخه به چاپ رسانده است.
استاد در اين سخنرانيها براى پاسخ گفتن به شبهات مطرح شده در زمينه معارف و احكام اسلامى، ابتدا بحثهايى درباره زمينههاى پيدايش نهضت عاشورا و عبرتهاى آن را ارائه ميدهند. سپس به طرح مباحثى ميپردازند كه درباره آنها شبهات و القائاتى در سطح جامعه ترويج يافته است. حضرت استاد ضمن بيان آشكار اين شبهات، به صورتى قاطع و درخور، به آنها پاسخ ميدهند.
مطالب مطرح شده در اين چهارده سخنرانى، در قالب پانزده فصل تنظيم شده است:
از فصل اول تا چهارم، زمينههاى پيدايش نهضت عاشورا كاويده ميشود، و در فصلهاى پنجم و ششم و هفتم درسهايى از نهضت عاشورا ارائه ميگردد.
فصل هشتم بحثى است با عنوان «شبههها، عاملى مهم در گمراهى انسان». در اين فصل، تقويت عقايد دينى، پادزهرى براى پيشگيرى از انحراف و شبههزدگى قلمداد ميشود. استاد همچنين به برخى شبهات پاسخ ميگويند كه نفى ارزشها و اعتقادات دينى را هدف قرار دادهاند.
در فصل نهم از روش فهم دين سخن به ميان آمده و ضمن آن، روش صحيح فهم دين معرفى شده و برخى شبهات در اين باره پاسخ گرفته است.
فصل دهم در ادامه بحث قبل، به تبيين شبهه تعدد قرائتها در دين پرداخته و پاسخهاى روشنى براى آن ارائه داده است.
در فصل يازدهم، بحث پلوراليسم دينى و شبهه برحق بودن همه اديان مطرح شده و پاسخ قاطع اين شبهه نيز بيان گرديده است.
در فصل دوازدهم از هرمنوتيك و تأويل در متون دينى به منزله شبههاى در راستاى اثبات قرائتهاى مختلف از دين بحث ميشود و اين شبهه نيز پاسخ ميگيرد.
در فصل سيزدهم شبهه ديگرى تحت عنوان «بينيازى انسان مدرن از دين» مطرح ميشود و استدلال عقلى و نقلى در تقويت اين شبهه بيان ميگردد و در مقام پاسخ به آن، نياز عقل بشرى به راهنماييهاى وحى به اثبات ميرسد. در ادامه، مسأله پاسخگويى دين به نيازهاى جديد بشر و نيز مسأله تفاوت نسخ احكام با اجراى احكام حكومتى و ثانوى بررسى ميشود.
در فصل چهاردهم با عنوان «وحى؛ كلام خدا يا كلام پيامبر» كلام خدا بودن قرآن و مصونيت آن از تحريف و تغيير به اثبات ميرسد.
و در فصل پانزدهم استاد به تبيين و پاسخ شبهه اى در باب عصمت پيامبر(صلى الله عليه وآله) و امامان(عليهم السلام)ميپردازند و در پايان به بعضى پرسشهاى حاضران پاسخ ميدهند.
نويسنده: سيد احمد خاتمي
معرفي: تحلیل صواب از حادثه عاشورا و مطالعه عوامل و زمینههاى پیدایى آن، مىتواند چراغى فرا روى نسل امروز باشد و عبرتهایى را پیش روى آیندگان قرار دهد.«پیامهاى عاشورا» سلسله مباحثى است در تحلیل حادثه عاشورا، که دستمایه آن چند سخنرانى مقام معظم رهبرى«مدظله» در سالهاى اخیر درباره نقش خواصّ در حادثه عاشورا است.
کتاب اوّل آن با عنوان «عبرتهاى عاشورا» به تحلیل واقعبینانه از تجربه عاشورا پرداخته و نقش برخى از عوامل زمینهساز آن حادثه جانسوز را تبیین مىکند، از جمله این عوامل است(ع) کنارگذاردن وصایاى پیامبراکرم(ص)، رنگ باختن معنویت پس از پیامبر(ص) و افول غیرت دینى.
عاشورا پژوهي با رويکردي به تحريف شناسي تاريخ امام حسين (ع)
نوشته محمد صحتي سردرودي
اين کتاب را انتشارات خادم الرضا (ع) در سال 1384 , در 552 صفحه به چاپ رسانده است. اين کتاب ششمين کتابي است که نويسنده در اين حوزه به رشته تحرير در اورده است. کتابهاي ديگري چون : سيماي کربلا ، حريم حريت ، چهل حديث کربلا ، شهيد فاتح در آيينه انديشه، مقتل الحسين (ع) به روايت شيخ صدوق و تحريف شناسي عاشورا وتاريخ امام حسين (ع) از آثار قبلي نويسنده است. برخي از مقالات اين کتاب پيش از اين در برخي مجله ها به چاپ رسيده که پس از اصلاح وباز نويسي با مقالات چاپ نشده ديگر در اين کتاب گرد آوري شده است. در واقع اين کتاب مقالاتي پيرامون عاشورا است که در شش فصل نگارش يافته و با پيش در آمدي که نويسنده در توضيح و اهميت کتاب بيان داشته آغاز وبا فهرست آيات ، احاديث ،اشعار و نام ها پايان مي يابد .
فصل اول کتاب با عنوان "ماخذ شناسي تاريخ امام حسين (ع) " سه مقاله را شامل مي شود: مقاله اول سند شناسي عاشورا ، در اين مقاله به معرفي مشهورترين منابع در باره عاشورا پر داخته است . وي اين منابع را به دو دسته : مستقل (اختصاصي ) و غير مستقل تقسيم کرده است . منابع مستقل را نيز به متون نشر يافته و متون نشر نايافته تقسيم و به ترتيب سال وفات نويسندگان، آنان را مرتب کرده است و در باره هر کتاب توضيح مختصري نيز آورده است.
ادامه مطلب